Теләче Информ

«Мин гомергә кияүгә чыкмаячакмын!» – дип үземә ант бирдем»

Адәм баласына бик яхшы сыйфат бирелгән– һәр нәрсәгә тиз ияләшә. Байлыкка, фәкыйрьлеккә, эссегә, суыкка, бәхеткә, кайгы-хәсрәткә, шул исәптән, чиргә дә. Кайчагында уянып китәсең дә, үзеңне тыңлапятасың – бер җирең авыртмый! Куркып:“Әллә үлдем микән?!” – дип уйлап куясың. Шулчак үзәккә үтеп аяк сызлап куя, үзеңнең әле исән икәнеңне белеп, җаннаррәхәтләнеп китә инде, җәмәгать. Сәер инде, әнә шул җаныңа үткән сызлау да бәхетбит. Бер генә нәрсәгә ияләшеп булмыйдырул – иреңнән кыйналып яшәүгә.//Татарстан яшьләре//

Мин кияүгә чыкканда бик яшь идем. Хәзерге кибән кадәрле гәүдә дә юк, 48 килолы бер үләксә шунда. Беренче көнне үк Нурисламга: “Мин бөтен авырлыкка түзәрмен, авыр эшләрдә гел янәшәңдә булырмын, кирәк дисәң, 10 бала табып бирермен, тик бер генә нәрсәгә түзмәм – суксаң, шунда ук сдача бирәчәкмен!” – дидем. Нурислам, бик сәерсенеп карап: “Нигә алай дисең, мин ерткычка охшаганмы, яки алдан ук берәр сәбәп күрәсеңме? Шушы яшемә җитеп, минем хатын-кызга түгел, хайванга да кул күтәргәнем юк!” – диде.

Бер вакыйга аркасында мин 14 яшьлек чагымда ук үз-үземә: “Беркайчан да кияүгә чыкмаячакмын!” – дип ант иткән идем. Нишлисең, адәм юрый, Ходай юллый, диләр бит. Аллаһны көлдерәсең килсә, планнарыңны сөйлә дип тә әйтәләр. Ә вакыйга болай булган иде. Иптәшләр белән мәктәптән кайтып киләм. Су буе урамына үзем генә кереп киттем, олы апам яследә балалар табибы булып эшли, аның янына сугылып китәргә уйладым. Ул кияүдә, бер авылда яшәсәк тә, сагындыра бит, һаман күрәсе килә. Кинәт янәшә капка эчендә ачыргаланып кычкырган хатын-кыз тавышы ишетелде. Чәчрәп киттем. Шундый үзәк өзгеч иде бу аваз. Капкага ыргылдым, ә ул эчтән бикле! Бу урамның бер өлеше берьяклы гына, чөнки каршыдан инеш ага. Ике якта да нык кешеләр яшәми. Берсендә авырулар, икенче йорт урыны буш. Дөпелдәгән авазлар аша, хатынның авыр ыңгырашуы ишетелә башлады, шуның артыннан ук нәрсәдер гөрселдәп ауды. Берни күренми, капка шундый шәп эшләнгән, ник бер ярык булсын! Янгын булса төтен чыгар иде, хатын ярдәмгә чакырмый, гомумән, тавыш чыгармый башлады, юк монда бүтән нәрсә. Койма башына үрмәләдем, башта эчкә төшәргә кирәк. Сикереп төштем, ишегалды буш, тонык дөпелдәгән аваз эчтән – лапас ягыннан килә. Шунда йөгердем. Андагы галәмәтне күреп тораташ каттым: әзмәвердәй ир җирдә бөгәрләнеп яткан төенчек кадәрлегенә хатынны типкәли иде. Бу гаиләне яхшы беләм, ир сәер кушаматлы кеше, хатыны – әкәмәт чибәр А. апа –күрше авыл кызы. Ялгышмасам, икенчеме, өченчеме хатыны. Авылда бит ничек яшәвеңне бар кеше белә, хәтта төнлә йоклаганда саташсаң да иртәнгә инде беләләр, әйтерсең, караватың астында йоклыйлар. Бу ирнең авылдашлар алдында дәрәҗәсе югары йөри. Кешеләргә игелекле, ярдәмчел  диләр. Сәер гадәте бар: хатынын эшкә чыгармый, алай гына да түгел, өстеннән йозак белән бикләп китә дип сөйлиләр. Галәмәт каты көнләшә икән диләр.

Ниһаять, абый кеше хатынны типкәләүдән туктады. Күтәрелеп карады. Мине күргәч, ачудан чалшайган йөзенә, кан баскан күзләренә шаккату билгеләре чыкты. Җиргә ябышып каткандай йөрмәскә әверелгән  аякларым кинәт сыгылып китте дә, мин дөпелдәп җиргә аудым. Юк, аңым китмәде, мин кинәт йөри алмаска әйләндем. Соңрак аңлашылганча, мин вакытлыча сөйләшә дә алмаслык хәлгә килгәнмен булып чыкты. Ишегалдында җигүле ат тора иде, ир, ашыгып, башта хатынын күтәреп өенә алып кереп китте, аннан соң мине ат чанасына күтәреп салып, безнең өйгә юыртты. Мине алып кереп караватка салдылар. Абый кеше әнине тышка алып чыгып китте. Дөресен сөйләгәндер дип уйлыйм, тиздән Тәкәнеш сырхауханәсеннән бер табибны утыртып кайтып та җиттеләр. Сорауларына җавап бирә алмадым, телсезләнүем шунда билгеле булды. Табибның: “Көчле стресс, шок, соңгы чиккә җиткән нерв ярсуы”, – дигән сүзләре миңа кагылмый кебек иде, түшәмгә карап ятам, ә күз алдымда бергенә күренеш: кечкенә төенчек кадәр бөгәрләнгән хатын һәм аны типкәләүче әзмәвер. Табиб күз кабакларымны күтәреп карады, аякларны бөкләп, сузып карады, йөрәкне тыңлады: “Хәзергә укол кадыйм, йокларга кирәк аңа, тынычлык кирәк”, – дип, берничә төймә дару эчертте, укол ясады. Йокыга китәр-китмәстә ишетеп ятам, доктор әнигә: “Баланың ни сәбәпле мондый хәлгә килүе мәгълүм, милициягә гариза язсагыз, хатыны өчен дә җавап тотачак, утырталар аны!” – ди.

Мин уянып киткәндә инде яктырган, ә янымда әни, Сәүдә әби, Әшрәфҗанабый, Мөгәллимә апа әкрен генә сөйләшеп утыралар. Нинди сәбәптән чирләвемне әйтмәгән икән әни, Әшрәфҗан абый бик төпченеп, бөртекләп сораштыра. “Каникулга чыккан идек, чаңгыда шуа алмыйча калырмын микәнни?” – дип уйлыйм, күзләремне ачмый гына. Кинәт Әшрәфҗан абый каты тавыш белән әнигә: “Фәрхиямал, син нәрсәдер әйтеп бетермисең, таш шикелле бала тиккә мондый хәлгә килми! Иртәнге якта гына күз алдымда мәптепкә чапты, иптәшләреннән аерылып, Су буе урамына кергәндә дә әйбәт булган бит!” – диде (ул мәктәпне “мәптеп” дия иде). “Менә бала ипкә килгәч, барысын да ачыкларбыз, капка төбендә таптым”, – дип җаваплады әни. Болай “сүз урлап” ятып булмый инде, күзләремне ачтым. Бер кулга – әни, икенчесенә Мөгәллимә апа ябышты. Әни: “Кызым, менә Әшрәфҗан абыең кипкән шомырт, алма алып кергән, Сәүдә әбиең бик тәмле чәй ясады, эчеп җибәр әле?” – дип, чынаякны сузды. Мөгаллимә апа кәгазьгә төргән бөккән тоттырды. Рәхмәт әйтим дисәм, авыздан аңлаешсыз авазлар гына чыкты. Күздән яшьләр тәгәрәде. Юк, минем бер җирем дә авыртмый, күршеләргә чиксез рәхмәтем ага күзләрдән яшь булып. Мин дә аларны шундый яратам бит. Әшрәфҗан абый: “Бу бала бер дә грипп белән чирләми бит. Әллә шул каһәр шушы рәвешле бәрдеме? Алай дисәң, кайнарлыгы юк, нишләп сөйләшми соң ул?!” – диде, арылы-биреле йөреп. Аннан: “Мин мәптепкә барып кайтыйм булмаса!” – дип, ишеккә юнәлде. Әни: “Йөрмә, Әшрәфҗан абый, балалар ялда бит, кеше юктыр анда, хәзер врач килә”, –дип туктатты. Кичкә килгән табиб мине бик әйбәтләп карагач: “Хәле яхшы, барысы да үтәр, берничә көн сабыр итик, больницага салып тормабыз, яныгызда ятса әйбәтрәк булыр”, – диде. Дөрес әйткән, ике көннән әкрен генә йөри башладым. Сөйләшү сәләтем генә озак кайтты. Тәрәзәдән карап тора идем, капка төпләрен көрәп йөрүче Әшрәфҗан абый, таеп китеп, йөзе белән карга капланды. Мин тәрәзәгә капланып: “Әни-ии!” – дип кычкырдым. Атылып өйгә кергән әни мине кочаклап елап җибәрде. Элеккечә сөйләшә башласам да, каушаганда тотлыгып сөйләшә торган булып калдым, хәзер дә шулай. Тиз-тиз сөйләшергә кирәк булса, нык тотлыгып, сүзләрнең урыннарын алыштырам, бик нык уңайсызланам. Шул көннән мин еш елый башладым, кешеләрдән качып еш елау өстәмә авырлык тудырды, зур хәсрәт килгәндә елый алмыйча таштай катам. Шуларга өстәп: “Мин гомергә кияүгә чыкмаячакмын!” – дип үземә ант бирдем. Тик миннән тормаган сәбәпләр аркасында үз гомеремдә беренче һәм соңгы мәртәбә антымны боздым.

Берничә ел элек күрше авылда кыйналуга түзә алмыйча галәмәт булган, чибәр, ике бала анасы асылынып үлде. Шул ук авылда икенче хатынны ире кыйнап үтерде (өстәп чәнчегән идеме шунда, чапканмы…) Бүген төнлә шундый сәбәп белән бакыйлыкка күчкән хатыннарны барлап яттым. Шактыйга җыелалар икән ирләр кулыннан киткән бахырлар. Безнең районда гына түгел бит мондый үлемнәр. Тәрбия җитмиме, тормыш-яшәешебез шундыймы, ирләр шулкадәр ерткычмы?.. Соңгы чик кайда? Шунысы шаккаткыч, мондый вәхшилекне күп ирләр айнык баштан эшли. Нигә алар хатыннарын тыныч кына аерып җибәреп, үз ирекләренә куймыйлар? Даими кыйналып торучы хатыннар ник түзә? Балалар хакы дип төзәлерлек иргәгенә түзеп була. “Кая барырмын?” – дигән сәбәп тәсәбәп түгел. Аерылган бер генә хатын да урамда калмый. Уйланырлык мәсьәлә бу, бик уйланырлык.+

Миләүшә ХӘЙРУЛЛИНА

Нравится
Поделиться:
Реклама
Комментарии (0)
  • 22 апрель 2018 - 22:26
    "Ак Барс" хоккей командасы ЦСКА командасын җиңде Исәп 1:0. "Ак Барс" хоккей командасы бүген Казанда ЦСКА командасын җиңеп, Гагарин кубогы иясе булды.  Бүгенге матч 1:0 исәбе белән тәмамланды. Финал сериясендә исәп - "Ак Барс" файдасына 4:1 Исегезгә төшерәбез, 2008/09 һәм 2009/10 сезоннарда "Ак Барс" Гагарин кубогын яулаган иде инде.
    17
    0
    0
  • 22 апрель 2018 - 22:16
    Җирнең әзерлеген ничек белергә Язын бакча эшләрен җир өлгергәч кенә башларга кирәк. Моны болай тикшерәләр. 10 см тирәнлектә чокыр казып, бер уч туфрак алырга. Аны кул белән йомарларга һәм 1 метр биеклектән бетон яки башка каты өслеккә ташларга. Туфрак шундук таралып китә икән, җирне казый башларга вакыт. Шул килеш оешып торса, җир әле әзер түгел, сабыр итәргә кирәк.
    13
    0
    0
  • 22 апрель 2018 - 22:08
    Радик Юльякшинга Татарстан Мәдәният министрлыгының Мактау кәгазе тапшырылд Бүләк аңа "Татар эстрадасын үстерүгә керткән өлеше өчен" бирелде Бу минутларда "Пирамида"да баручы ТМТВ премиясен тапшыру тантанасында Башкортстанның атказанган артисты Радик Юльякшинга (Элвин Грей) Татарстан Мәдәният министрлыгының Мактау кәгазе тапшырылды. Шулай итеп Элвин Грей сәхнәдән ТМТВ премиясе белән бергә министрлык бүләген дә алып төшеп китте. Шунысын әйтергә кирәк, Радик Юльякшин премия тапшыру тантанасын, аңа хас булмаганча, беренче булып ачты. Радик Юльякшинга Кукмара районы прокуроры Ришат Шакиров та үз бүләген тапшырды. Бу хакта "Интертат.татар" электрон газетасыннан укый аласыз.
    11
    0
    0
  • 22 апрель 2018 - 17:16
    Татарстаныбызда иртәгә нинди һава торышы көтә Һава торышы 23 апрельдә төнлә һәм көндез бозылачак. Татарстанда көчле җил, буран һәм бозлавык көтелә, дип хәбәр итә Татарстан Гидрометеорология һәм әйләнә-тирә мохитне күзәтү идарәсе матбугат хезмәте. 23 апрельдә төнлә һәм көндез республика территориясендә урыны белән җилнең секундына 17 метрга кадәр көчәюе, шулай ук урыны белән буран һәм юлларда бозлавык көтелә.
    144
    0
    0
  • 22 апрель 2018 - 16:48
    Мәскәүдә кичә каты давыл булып узды. Башкалада табигать бәла-казасында 12 кеше зыян күргән. Кичә көндез давыл вакытында көчле явым-төшемнәр булган. Урыны белән бозлы кар да яуган. Начар һава торышының иң көчәйгән вакыты узган төнгә туры килгән. Собянин йөзләрчә агачның ауганлыгын яза. Давылның икенче дулкыны Яңа Мәскәү аша уза. 50 ләп трансформатор электр токсыз кала. Чиновник үзенең “Твиттер” битендә әлеге табигать бәла-казасы вакытында көчле җил аркасында зыян күрүчеләрнең саны 12гә җитүен хәбәр итә. Авыр хәлдә хастаханәгә китерелгән кызны табиблар коткарып кала алмаган.
    52
    0
    0
  • 22 апрель 2018 - 10:27
    "Чыпчык " татарча круассан Чыпчык" (татарча круассан). Кирәк булачак: - 3 йомырка; - 0,5 стакан шикәр комы; - 1 стакан җылы сөт; - 1/2 аш кашыгы тоз; - 1 пачка коры чүпрә (11г); - 100 грамм маргарин; - 1 аш кашыгы көнбагыш мае; - 1 чәй кашыгы көпшәкләндергеч; - 1 аш кашыгы каймак яки майонез; - Он Эчлек өчен: йөзем җимеше. Эш барышы: Бисмилләәһир-рахмәәнир-рахииим. Йомырка белән шикәр комын кабартырга. Аннан башка ингредиентларны кушып камыр басарга, артык йомшак булмасын. Җылы урын куеп 1,5 сәгать кабартасы. Йөзем җимешен яхшылап юып куябыз. Камырны дүрт өлешкә бүлеп, түгәрәкләп җәябез (мин 0,5 см тирәсе юкалыкта җәйдем) һәм өчпычмак формасында кисәбез. Башына йөзем җимеше тезәбез, аннан түгәрәклибез. Табаны майлып, чыпчыкларыбызны тезәбез һәм алдан кызулатырга куелган духовкага 40-50 минутка – пешеп җиткәнчегә кадәр озатабыз. Эльмира Нигматзянова, Әтнә.
    68
    0
    0
  • 22 апрель 2018 - 10:10
    Синоптиклар һава торышының начараю турында кисәтә. Как сообщает гидрометцентр Республики Татарстан, ночью и днем 22 апреля 2018 года на территории Республики Татарстан и в Казани ожидается усиление юго-западного ветра порывами до 17-22 м/с, в отдельных районах возможна гроза.
    124
    0
    0
  • 21 апрель 2018 - 12:18
    Татарстанда балалар бакчасында янгын чыккан. Тукай районы Калмаш авылындагы балалар бакчасында янгын чыккан.//Шәһри Чаллы Бу хәл иртәнге якта була. Балалар бакчасының бер өлеше көтмәгәндә яна башлый. Бинада 60лап кеше — балалар һәм хезмәткәрләр була. Тиз арада тәрбиячеләр балаларны киендереп урамга алып чыга. Килеп җиткән МЧС хезмәткәрләре янгынны тиз арада сүндерә. Ут электр чыбыкларыннан кыска ялганыш нәтиҗәсендә килеп чыккан дип фаразлана.
    114
    0
    0
  • 21 апрель 2018 - 09:00
    Бәхетле булыйм дисәң... Ирне ир иткән дә, чир иткән дә – хатын, дигән борынгылар. Бу хакыйкатьне күптән түгел генә Американың Мичиган һәм Рутгерс университеты галимнәре дә раслады. Социологлар кырык ел никахта торган, һич югы берсе алтмыштан өлкәнрәк булган дүрт йөзләп пар арасында сораштыру уздырганнан соң, гаилә бәхете, өйдәге татулык хатын-кызга бәйле, дигән нәтиҗәгә килгән.
    95
    0
    0
  • 20 апрель 2018 - 14:13
    Язын организмны ныгытабыз Мин көздән күп итеп кара карлыган җимешен, гөлҗимешне киптереп куям.
    57
    0
    0
  • 20 апрель 2018 - 13:36
    Хезмәттәшебез Фәнил Нигъмәтҗанов Дипломга лаек булды Хезмәттәшебез, баш мөхәррир урынбасары Фәнил Нәҗип улы Нигъмәтҗанов матбугатта авыл җирлекләре эшчәнлеген яктыртудагы активлыгы өчен Дипломга лаек булды.
    60
    0
    2
  • 20 апрель 2018 - 13:30
    Рәхмәт хаты белән бүләкләнде 18 апрель көнне ТР Дәүләт Советының утырышлар залында 2017-2018 нче елларда иң нәтиҗәле эшләгән авыл җирлекләре башлыкларын бүләкләү тантанасы булып үтте.
    162
    0
    0
  • 20 апрель 2018 - 10:30
    “КОРВАЛОЛ” ЭЧСӘҢ, РУЛЬГӘ УТЫРМА! Бер төркем депутатлар даими рәвештә дару препаратлары кулланучы йөртүчеләрне яклап, законга үзгәреш кертүне тәкъдим иткән иде
    85
    0
    0
  • 14 ноябрь 2017 - 10:17
    Җәүлеләр иминлеге–уртак бурыч (Видео)
  • 23 октябрь 2017 - 14:24
    Защити себя!
  • 20 апрель 2018 - 18:15
    Районыбызга министр килде.
    Бүген районыбызда Татарстан Республикасы Икътисад министры Фәрит Габделганиев булып китте.
    194
    0
    0
  • 3 апрель 2018 - 05:06
    "Цветы России" и "Сады Урала" (Объявление) 17 апреля 2018 г с 9.00 до 18.00 ч "Цветы России" и "Сады Урала" приглашают Вас на ежегодную весеннюю специализированную выставку- продажу. Большой ассортимент плодово-ягодных култур и плодовых кустарников. Огромный...
  • 30 март 2018 - 08:13
    Кызыл тавыклар сатабыз Өлгергән, яшь кызыл тавыклар сатабыз. Ак, чуар тавыклар да бар. Алып киләбез. Тел. 8(84360) 53-4-05, 89393399274
  • 28 март 2018 - 11:38
    Чебиләр сатабыз Теләче инкубаторында 27 мартта чыккан бройлер чебиләре сатыла. 21 апрельдә, 15 майда чыгачак КОББ -500 чебиләренә;10 һәм 28 майда - каз, 20 майда үрдәк бибиләренә; 15 майда һәм 15 июньдә...
  • 20 апрель 2018 - 08:55
    Нишләп син исән калдың да, безнең газизләребез җир куенында ятарга тиеш? - Әни-и-и-и! – машинаның арткы утыргычында утырган ун яшьләр чамасындагы малай планшеттагы уенаннан аерылмый гына әнисенә дәште.
    321
    0
    3
  • 20 апрель 2018 - 18:15
    Районыбызга министр килде. Бүген районыбызда Татарстан Республикасы Икътисад министры Фәрит Габделганиев булып китте.
    194
    0
    0
  • 20 апрель 2018 - 09:21
    Штраф салыначак “Санитар-Чисталык” икеайлыгы дәвам итә. Аның барышында эрегән кар астыннан чыккан чүп-чарны чистарту, тирә-юньне тәртипкә китерү күздә тотыла.
    186
    0
    0
  • 20 апрель 2018 - 13:30
    Рәхмәт хаты белән бүләкләнде 18 апрель көнне ТР Дәүләт Советының утырышлар залында 2017-2018 нче елларда иң нәтиҗәле эшләгән авыл җирлекләре башлыкларын бүләкләү тантанасы булып үтте.
    162
    0
    0
  • 22 апрель 2018 - 17:16
    Татарстаныбызда иртәгә нинди һава торышы көтә Һава торышы 23 апрельдә төнлә һәм көндез бозылачак. Татарстанда көчле җил, буран һәм бозлавык көтелә, дип хәбәр итә Татарстан Гидрометеорология һәм әйләнә-тирә мохитне күзәтү идарәсе матбугат хезмәте. 23 апрельдә төнлә һәм көндез республика территориясендә урыны белән җилнең секундына 17 метрга кадәр көчәюе, шулай ук урыны белән буран һәм юлларда бозлавык көтелә.
    144
    0
    0
  • 20 апрель 2018 - 10:21
    Өч Айршир, бер Абердин Казанда яшәп, күпләп терлек асрый алар. “Сыердан башка тормышымны күз алдына да китерә алмыйм”, – ди хуҗабикә. Башкалага килеп урнашканнан соң бер ел сыерсыз торып карый, тик күңелдә ниндидер бушлык барлыкка килә. Болай булмый, дип Ульяннан бер сыер алып кайталар. Бүген инде баш санын дүрткә җиткергәннәр.
    131
    0
    0
  • 22 апрель 2018 - 10:10
    Синоптиклар һава торышының начараю турында кисәтә. Как сообщает гидрометцентр Республики Татарстан, ночью и днем 22 апреля 2018 года на территории Республики Татарстан и в Казани ожидается усиление юго-западного ветра порывами до 17-22 м/с, в отдельных районах возможна гроза.
    124
    0
    0
  • 20 апрель 2018 - 10:13
    Каен суы эчегез... Ниһаять, урман-кырларыбыз калын кар катламыннан ачылды. Димәк, табигатьнең кешеләргә биргән беренче “сый-хөрмәт”еннән авыз итәргә вакыт. Каен суы ярдәмендә дәваланып буламы? Бүген сүз шушы татлы эчемлек турында.
    119
    0
    0
Ночной режим